Griekse feestbroden
Brood en banket
GRIEKSE FEESTBRODEN
GRIEKSE FEESTBROODRECEPTEN
CHRISTOPSOMO | GRIEKS KERSTBROOD

GRIEKSE KERST- EN PAASBRODEN

Griekse kerst- en paasbroden verschillen nogal van de West-Europese, doordat ze vaak wel rijk gedecoreerd zijn maar niet bepaald rijk gevuld, en door hun hun rijke vormschakering.

De benaming vcan veel Griekse broden heeft betrekking op de vorm van het brood. Een psomo is een bol, rond brood, een kouloura op een cirkelvormig brood. Een avgakouloura is een cirkelvormig (paas)brood met in het midden een ei, liefst een rood gekookt ei (kokkina agva), de hergeboorte van Christus symboliserend.

Soms zijn de Griekse feestbroden slechts bestrooid met zaden, noten of anijs, soms zijn ze zeer rijk gedecoreerd, met lentebloemen (rozen), of blaadjes, kruisen en slangen van deeg. Veel zie je broden die zijn gevormd tot een figuur, zoals de kokona (een vrouwspersoon), de koutsouna (een pop), de kalakathi (mand) of zelfs Jezus' voet.

Met het voorvoegsel lampro (slang) wordt gedoeld op 'gevlochten'. Het vlechten grijpt terug op het offeren van een jonge vrouw, dat in veel Griekse tragedies wordt beschreven, en ook daadwerkelijk heeft bestaan. De haarvlecht wordt in de Griekse beeldhouwkunst gebruikt als geïdealiseerd beeld van een jonge, huwbare vrouw.

Vasilópita is een brood dat met Driekoningen wordt gegeten. De naam verwijst naar de functie van het muntje dat in het brood verstopt is, en betekent 'koningsbrood'. Wie het muntje trof, werd tijdens Saturnalia, de voorloper van ons Carnaval uitgeroepen tot de koning. Tsoureki is een zoet, brioche Paasbrood.

Met Asmaandag - kathara deftera -, het begin van de Orthodoxe vastentijd, eet men uitgebreid, maar zonder vlees, boter, melk en eieren. Hoewel alles met bot of graat is verboden, staat er veelal toch vis op het menu. Traditioneel eet men alleen inktvis en schaaldieren. Op Asmaandag bakt men een plat, gistloos brood, de lagana, royaal bedekt met sesamzaadjes.

Christopsomo of Christusbrood is een beroemd kerstbrood, dat vooral in het noorden van het land gemaakt wordt en de Vasilópitas die op Lesbos in Agasios wordt gemaakt, waarin geitenkaas en anijs verwerkt wordt.

In Griekenland kent men naast deze broden het bruiloftsbrood. Ook hiervoor geldt, dat de vorm soms uitermate simpel is, soms extreem uitbundig decoreerd.

BRONVERMELDING UPDATE MEI 2019

Greek easter breads | History of Greek food Traditional easter foods from aroud the world | The Telegraph Food and drink March 2016 The story of Iphigenia in Aulis (recreation) | A. Church, Stories from the Greek tragedians Human sacrifice | D. Hughes, Human Sacrifice in Ancient Greece, 1991 Rouledge Abingdon, Oxon ISBN 0-415-03483-3