Pipalli
Indiase lange peper
Indiase LANGE PEPER
 
LANGE PEPER | PIPER LONGUM

PIPPALI (INDIASE LANGE PEPER)

De Indiase lange peper (Piper longum) is één van twee typen lange peper, net als de gewone zwarte peper lid van de Piperaceae-familie. De plant wordt geteeld om zijn zaden die in aarvorm verhandeld worden.

De lange peper gaat door het leven onder een drietal botanische namen: Piper retrofractum (Javaanse lange peper), Piper longum (Indiase lange peper) en Piper capense (Ethiopische lange peper). De Piper retrofractum wordt ook wel Piper officinarium genoemd, maar dat s geen geaccepteerde naam.

De Indiase lange peper is een overblijvende, altijd groene klimplant met brede groene bladeren. In struikvorm wordt hij 2 tot 4 meter hoog, maar in het wild groeit hij uit tot wel 10 meter en meer. De bloeiwijze is aarvormig. De kleine bloemetjes gaan in het regenseizoen verscholen onder de schubben waaronder 's winters ook de zaadjes gevangen zitten. Ze doen denken aan wilgenkatjes. De katjes zijn 3 tot 8 cm lang en bevatten ronde tot ovale zaadjes met een doorsnede van 2 mm. De aartjes worden in januari in hun geheel geoogst, met een kort stukje steel er aan, enworden zowel vers als gedroogd verhandeld.

Indiase lange peper bevat piperine en limoneen (4,6%), de eerste verantwoordelijk voor de scherpte, de tweede voor een (licht) citrusaroma. De peper is gemiddeld minder scherp van smaak dan zwarte peper en heeft een licht zoetzure smaak. De smaak is vergelijkbaar met die van valse kardamom (korarima).

Lange peper kan snel, al na zes maanden, geoogst worden, gedurende drie achtereenvolgende jaren. De oogst verdrievoudigt in die periode. Daarna is het afgelopen en moet het bestand verjongd worden. De peper wordt onrijp (groen) geoogst en dan een week in de zon te drogen gelegd, voor ze verpakt worden voor de handel.

AANKOOP EN VERKRIJGBAARHEID

Indiase lange peper is verkrijgbaar onder de ook Indiase naam pippali, en in de vorm van (lange) Kampotpeper.

GEBRUIK EN BEREIDING

In India worden zowel de vruchten als de wortels van de plant gebruikt. De laatste worden in het derde jaar geoogst, wanneer de plant geen vruchten meer draagt, en worden gebruikt voor medicinale doeleinden. De peperkatjes worden veelal gemalen voor gebruik. Snijd het katje daartoe eerst in stukjes en maal deze daarna met de pepermolen of de vijzel.

Lange peper is uitstekend te gebruiken bij lamsvlees, in oso buco, bij geitenkaas en in winterse soepen, en is verwerkt in het kruidenmengsel berbere en soms ook in râs al hânout. Eén van de Indonesische (Balinese) gerechten waarin de peper goed tot zijn recht komt is Telur pindang, een kruidige variant op het Javaanse telur gudeg.

Door de fruitige accenten combineert de peper goed met exotisch fruit, kokos, maar ook aardbeiden en meloen.

BEWAREN

Lange peper is circa vijf jaar houdbaar, mits droog en donker bewaard, en niet te warm.

OORSPRONG EN VERSPREIDING

De plant komt van oorsprong van het Indiaas continent, waar hij van nature voor komt in de warmere gedeelten van India, van de Himalaya tot aan Assam, West-Bengalen, Uttar Pradesh en de de westelijke Ghats.

In veel van deze gebieden wordt de peper ook verbouwd. Hij wordt vaak aangeplant in het bos, zodat hij gebruik kan maken van de schaduw van de bodem. De pepers hoeven dan bovendien niet bemest te worden. Buiten india wordt de peper ook in andere delen van Zuidoost-Azië verbouwd, onder andere in Sri Lanka, China (Fujian, Guangdong, Guangxi en Hainan), Myanmar, Cambodja, Vietnam en Maleisië.

Lange peper wordt al zeker sinds de jaartelling als specerij gebruikt in India, en de Oude Grieken en de Romeinen kenden het ook, en gebruikten het aanvankelijk als medicijn, pas naderhand als kruid.

Alexander de Grote zou de peper vanuit India naar Europa hebben gebracht. Het was de eerste Indiase peper in Europa, vòòr de komst van zwarte peper, en lange tijd, zeker tot de12eeeuw belangrijker dan zwarte peper.

Het is altijd duur geweest, duurder dan andere pepers. In de eerste eeuw na Christus is het tweemaal zo duur is als witte peper, dat weer twee maal zo veel kostte als zwarte peper. Niet verwonderlijk dan ook dat lange peper in de 14e eeuw verdrongen werd door de zwarte peper die op grote schaal op de Europese markt kwam.

Sinds de 14e eeuw komt de lange peper in geen Europese keuken meer voor, geheel verdrongen door zwarte peper aan de milde kant van het spectrum en chilipepers aan de andere, scherpere zijde. In de 17e eeuw kostte lange peper zelfs een fortuin, er wordt gezegd, wel het twaalfvoudige van zwarte peper. Ook nu is er een prijsverschil tussen lange peper en zwarte epepr, maar lang niet meer zo opzienbarend. Een lange peper is zelfs ongeveer even duur als een goede zwarte peper.

TAALKUNDIGE ASPECTEN, ETYMOLOGIE

De naam peper is ontleend aan de Sanskriet benaming pippali, dat via het Grieks en Latijn piper is geworden. Deze woordvorm wordt in bijna alle Europese landen gebruikt, op het Iberisch scheiereiland na, waar ze pimienta (Spaans) of pimenta (Portugees).

VERTALING LANGE PEPER

engels
(indian) long pepper
frans
povrier long
italiaans
pepe lungo
spaans
pimienta larga
duits
langer pfeffer;
hindi (india)
pipal, pippali
indonesisch
cabai jawa
japans
indonaga-koshō
vietnamees
tiêu lốt
chinees
bi bo 蓽撥
kantonees
bat but
 

GEZONDHEIDSASPECTEN

VOEDINGSSTOFFEN - GEZONDHEIDSRISICO'S

Geen betrouwbare of volledige informatie beschikbaar.

BRONVERMELDING UPDATE AUGUSTUS 2016

Long pepper | Wikipedia (EN) A study case on Timiz (Piper Capense) | M. Avril, Institut des régions chaudes SupAgro, 2008 Ethiopia Long pepper, Piper longum | Gernot Katzers's Spice pages Piper officinarum | ITIS report Long Piper longum | E Flora of China Long Piper longum | Biodiversity of India