Sereh
Kruid (Gramineae)
SEREH
Citroengrassen
VERSE SEREH

SEREH (CITROENGRAS)

Sereh is net als rijst, tarwe, rogge, gerst en maïs een gras. Wordt ook West-Indisch citroengras genoemd, of kortweg citrioengras. De plantkundige naam van sereh is Cymbopogon citratus.

Het is één van de meer dan vijftig citroengrassen, uit de grassenfamilie Gramineae. Het is niet de enige soort die ook in de keuken gebruikt wordt, maar voor zo ver bekend de enige die in ons land verkocht wordt. Het Oost-Indische citroengras (Cymbopogen flexuosus) wordt op vergelijkbare manier gebruikt. Het wordt Cochin- of Malabar-gras genoemd. Beide soorten zijn in gebruik uitwisselbaar.

Sereh is een snelgroeiend gras, dat in het wild meer dan 1½ meter hoog kan worden. De stengel is aan de bodem verdikt. De plant bloeit zelden, en vormt gewoonlijk dus geen zaden. Sereh geeft de voorkeur aan temperaturen tussen 15 en 33°, en kan dus in gematigde zones verbouwd worden. Sereh is evenwel niet vorstbestendig, en kan al bij een temperatuur onder 10°l afsterven..

Vermeerdering van sereh vindt uitsluitend plaats via scheuten. Die worden losgescheurd van de moederplant om nieuwe planten om ze de kans te geven uit te groeien. Hiertoe wordt de plant uitgestoken, en worden de toppen afgesneden tot 20 tot 25 cm van de wortel. De plant wordt gescheurd, waarna de bruine mantel van de scheuten wordt verwijderd om de jonge wortels bloot te leggen.

De eerste oogst vindt 120-240 dagen na aanplant plaats, en vervolgens iedere 90-120 dagen. Geteelde planten geven vier tot zes jaren oogsten, daarna loopt de opbrengst sterk terug.

Van enkele soorten citroengras worden de bladeren en de aartjes gebruikt om thee van te trekken.

VERKRIJGBAARHEID EN GEBRUIK

Sereh is vers, gedroogd en in poedervorm verkrijgbaar. Bovendien als plant. Wanneer je de keuze hebt, kies dan altijd voor vers citroengras. Het poeder wordt vaak in de traditionele Indonesische keuken gebruikt in boemboes (kruidenmengsels), maar kan uitstekend vervangen worden door versgesneden gras.

Vers citroengras vraagt enige aandacht. Was de stengels af met koud water. Verwijder het buitenste blad en snijd de stengel-aanzet af. De witte gedeelten van de bol snijdt je in dunne plakjes en snipper je vervolgens heel fijn. De groene stengels gebruik je in grove stukken als smaakmaker, maar eet je niet, de vezels zijn niet te kauwen.

Door de sereh korte tijd in een gerecht of bouillon (bijvoorbeeld pho) mee te koken, geeft het een heerlijke citrussmaak af. Wanneer je de sereh in plakjes gebruikt, verwijder deze dan na de bereiding. Ze zijn niet plezierig eetbaar. Citroengras wordt trouwens nooit rauw gegeten.

Citroengras wordt in vrijwel alle Aziatische keukens gebruikt en in de Afrikaanse keuken. In grote delen van Azië wordt sereh in combinatie met limoenblad gebruikt.

BEWAREN

Bewaar sereh in de koelkast, liefst gescheiden van andere voeding, want het is zeer aromatisch. Vers malabargras is enkele weken houdbaar in de koelkast (2-3 weken), en je kunt het in zijn geheel of gesneden prima in de vriezer bewaren. Vers gesneden gras kun je zowel in een vochtige doek gerold bewaren, zoals andere verse kruiden, of aan de lucht drogen.

OORSPRONG EN VERSPREIDING

De grassen van het Cymbopogen-geslacht komen van nature voor op het Oost-Aziatisch, Australisch en Afrikaans continent, van Turkije tot de Philippijnen en van Zuid-Afrika tot de Sahara.

De planten komen niet voor op het Europese continent, in het overig Middellandse Zeegebied en Klein-Azië met uitzondering van Turkije. De beide eetbare soorten komen uit Zuidoost-Azië.

Sereh groeit van nature voor in Maleisië en is van daar uit verspreid over grote delen van tropisch en subtropisch Zuidoost-Azië, waar het overwegend op grasland groeit. Het houdt van een vochtig tot zeer vochtig klimaat.

Citroengras wordt in verscheidene landen verbouwd, onder meer in Afrika in Congo, Angola en op Madagaskar, in Guatemala, één van de grootste, zo niet de grootste exporteur, en in China.

CITROENGRAS

engels
lemon grass
frans
verveine des indes
italiaans
cimbopogone
spaans
zacate de limón
duits
zitronengras
arabisch
hashisha al-limun
hindi (india)
sera
indonesisch
sereh, serai
vietnamees
 
japans
remongurasu レモングラス
chinees
cǎo jiāng 草薑
 

GEZONDHEIDSASPECTEN

VOEDINGSSTOFFEN - GEZONDHEIDSRISICO'S

SAMENSTELLING PER 100 GRAM
RAUW PRODUCT

99
kcal
( 414,2 kJoule)
1,8
gram
eiwitten
25,3
gram
koolhydraten
½
gram
vet
0,1
gram
verzadigd
0,1
gram
enkelvoudig onverzadigd
0,2
gram
meervoudig onverzadigd
31
mg
omega-3
138
mg
omega-6
VITAMINES
2
µg
vitamine A
(0% ADH)
0,1
mg
vitamine B1
(9% ADH)
0,1
mg
vitamine B2
(7% ADH)
1,1
mg
nicotinezuur
(7% ADH)
0,1
mg
vitamine B6
(7% ADH)
75
µg
vitamine B9
(38% ADH)
2,6
mg
vitamine C
(3% ADH)
MINERALEN
65
mg
calcium
0,3
mg
koper
8,2
mg
ijzer
723
mg
kalium
60
mg
magnesium
5,2
mg
mangaan
6
mg
natrium
101
mg
fosfor
0,7
µg
selenium
2,2
mg
zink
 
 

BRONVERMELDING UPDATE AUGUSTUS 2016

A cook's guide to Chinese vegetables, Martha Dalen, 1992
ISBN 0 948500 09 3
Nutritionfacts Lemongrass (sereh) | Nutritiondata.self.com
Cymbopogon citratus | Useful tropical plants Cymbopogon citratus | Kewscience, Royal botanical garden, Genus Cymbopogon | iNaturalist