Melon de Guadeloupe
Suikermeloen (Cucumis melo)
Guadeloupe
CANTALOUPE VARIËTEITEN
MELON DE GUADELOUPE | CUCUMIS MELO VAR CANTALUPENSIS

MELON DE GUADELOUPE

De guadeloupe is een Caribische suikermeloen die wordt verbouwd op één van de twee hoofdeilanden van Guadeloupe, La Grande Terre, en op het naburige eiland Marie-Galante. Het is een meloen van het type cantaloupe (Cucumis melo var cantalupensis).

De Melon de Guadeloupe heeft sinds 1992 een Europese denominatie, indication géographique protégée (IGP). Het is een cantaloupe van het type Charantais. De vrucht heeft een licht gewelfde schil, en is geel tot geelgroen van kleur. De schil is glad. Guadeloupes wegen net als cantaloupes 500-5.000 gram, maar zullen in de regel een kilogram wegen bij een doorsnede van 12 cm, de gebruikelijke handelsmaat. Het vruchtvlees is oranje.

Het is een eenjarige kruipende plant met (gele) bloemen; deze zijn eenhuizig, mannelijk of vrouwelijk. Beide geslachten komen voor op dezelfde plant, en worden door insecten bestoven. Een plant wordt 1,5-3 meter lang, groeit op de grond, maar laat zich ook leiden. De bladeren zijn hartvormig, en kunnen wel 15-20 cm groot worden, en worden evenmin als de bloemen gegeten.

De Guadeloupe wordt gedurende het droge seizoen verbouwd, en wordt in januari geoogst. Het oogstseizoen duurt tot mei. Deze voor het noordelijk halfrond vroege oogst maakt het aantrekkelijk de Guadeloupe te importeren. Vooral moederland Frankrijk - Quadeloupe is een Frans departement - is een groot afnemer. Dankzij de dagelijkse vliegverbinding kunnen de meloenen daar dagvers geleverd worden.

AANKOOP EN GEBRUIK

Koop alleen gave meloenen (zie de opmerkingen hierover onder het kopje gezondheid). De cantaloupe die je koopt, is meestal (nog) niet rijp, maar zal op kamertemperatuur narijpen. Het nadeel van thuis gerijpte meloen is, dat deze minder zoet is dan een meloen die aan de plant is gerijpt.

Eet de vrucht alleen rijp. Cantaloupe kan in warme gerechten verwerkt worden, maar wordt meestal rauw gegeten, zoals in combinatie met rauwe ham. De schil is niet eetbaar, maar eet ook de pitjes niet op.

Een meloen behoort stevig aan te voelen, niet gebutst of beschadigd te zijn. Een al rijpe meloen herken je aan de geur; bovendien laat de schil zich licht indrukken.

VERKRIJGBAARHEID

Guadeloupes zijn vanaf januari verkrijgbaar, tot mei

BEWAREN

Houd een onrijpe guadeloupe buiten de koelkast om na te rijpen, maar bewaar rijpe meloenen hoogstens drie dagen, tenzij in de koelkast. Bij 5-10° is een cantaloupe enkele weken houdbaar, mits heel.

Een eenmaal aangesneden meloen moet je in de koelkast bewaren, hoogstens drie dagen. Scherm een aangesneden meloen af door het snijvlak af te dekken met plastic folie. Wanneer je de meloen fijn snijdt, zal hij vrij snel vocht los laten; de smaak gaat snel achteruit. Houd gesneden meloen hoe dan ook koel.

OORSPRONG EN VERSPREIDING

De Guadeloupe wordt sinds de jaren 70 van de vorige eeuw op Guadeloupe verbouwd. Het betreft de introdctie van een gewas dat op Guadeloupe al wel sinds de 17 eeuw bekend is, maar niet eerder commercieel verbouwd werd.

Tot de jaren 20 van de vorige eeuw was suikerriet de belangrijkste bron van inkomsten op het eiland dankzij de beroemde Guadeloupe-rum. In 1922 viel het besluit om alcohol te contingenteren, waardoor de markt voor rum en suikerriet ineen stortte. Pogingen om daar voor in plaats andere producten te telen, zoals koffie en bananen, mislukten.

Na de Tweede wereldoorlog kreeg suikerriet een nieuwe kans, maar de aanvankelijk positieve ontwikkeling stokte vanaf de jaren 60. Desondanks staat suikerriet onbetwist op nummer 1 als het gaat om de inkomsten uit landbouwproducten. Rond het einde van de jaren 70 van de vorige eeuw zijn enkele multinationals begonnen er meloen te verbouwen.

Het jaar 1984 markeert het tijdstip waarop de Guadeloupe in de markt is gezet. Inmiddels is de meloen éé van de belangrijkste inkomstenbronnen, na suikerriet. Er is op de eilanden in totaal 300 hectare meloen-areaal. De jaarlijkse productie bedraagt circa 8.000 ton per jaar en de meloenteelt als geheel biedt inkomen aan 500 mensen op de eilanden.

KANTTEKENINGEN BIJ DE TEELT VAN GUADELOUPES

De geschiedenis van de meloen op Guadeloupe voert ons terug naar de 15e eeuw. Europa maakte in die tijd kennis met de zoete meloen, die al sinds het begin van de jaartelling in Centraal-Azië werd verbouwd. Columbus zou hem nog dezelfde eeuw naar de Cariben hebben gebracht, ook naar Guadeloupe, maar daarvan is weinig bewijs. Vast staat dat de (Franse) kolonisten hem in de 17e eeuw(al dan niet opnieuw introduceerden. Sinds die tijd zou de meloen er alleen op kleine schaal en voor lokaal gebruik verbouwd zijn, maar daarvan is geen schriftelijk bewijs.

De multinationals die de teelt van de Melon de Guadeloupe initieerden, stonden voor de keuze een lokale, beproefde variëteit te gebruiken of te kiezen voor de introductie van een voor Guadeloupe nieuw soort. Ze kozen voor het laatste een α-variant van de Charantais, een in Frankrijk en Noord-Afrika verbouwd, vertrouwd product.

Ze namen voor lief dat deze variëteit niet geschikt zou zijn voor het klimaat op Guadeloupe, en al helemaal niet in het droge seizoen. Als gevolg daarvan dreigt zich een ecologische ramp te voltrekken. De meloen is ziektegevoelig en vergt veel irrigatie. dat heeft grote effecten op de natuurlijke vegetatie en op bestaande gewassen. In het donkerste scenario vernietigt de meloenteelt de bestaande biodiversiteit en de inkomens van hele gemeenschappen die daarop bouwen.

Tot nu toe lijken er geen inspanningen gedaan te worden om de nadelige effecten van de meloenteelt te compenseren, en andere keuzes te maken, ondanks het Regionaal plan ter bescherming van de biodiversiteit van 2013 (Schéma Régional du Patrimoine Naturel et de la Biodiversité (SRPNB)

TAALKUNDIGE ASPECTEN, ETYMOLOGIE

De guadeloupe is vernoemd naar de groeiplaats Guadeloupe. Helemaal toevallig is de keuze om deze variëteit op Guadeloupe te gaan verbouwen en hem daar naar te vernoemen natuurlijk niet.

GEZONDHEIDSASPECTEN

VOEDINGSSTOFFEN - GEZONDHEIDSRISICO'S

Guadeloupes bevatten vitamine C en beta-caroteen (vandaar de oranje kleur).

Omdat meloenen vaak op de grond groeien, geldt voor meloenen in het algemeen de aanbeveling ze voor gebruik grondig te wassen. Dat geldt zeker voor de guadeloupe, gezien zijn ruwe schil. In Noord-Amerikaanse cantaloupes, die een vergelijkbare schil hebben, is salmonella geconstateerd. In de Verenigde Staten adviseert men daarom cantaloupes, aangesneden, hooguit enkele dagen in de koelkast te bewaren, en ze alleen koel te eten (i.e. niet in de zon bij de barbeque te laten staan).

Afgezien van het risico op salmonella is het risico op bacteriële besmetting niet ondenkbeeldig. Koop daarom alleen gave exemplaren, of snijd beschadigingen royaal weg.

SAMENSTELLING PER 100 GRAM
RAUW PRODUCT

34
kcal
(140 kJoule)
0,8
gram
eiwitten
8,8
gram
koolhydraten
0,9
gram
vezels
7,9
gram
waarvan suikers
0,2
gram
vet
0,1
gram
verzadigd
0,1
gram
meervoudig onverzadigd
46,0
mg
omega-3
35,0
mg
omega-6
VITAMINES
1116,1
µg
vitamine A
(139,5% ADH)
0,7
mg
nicotinezuur
(4,4% ADH)
0,1
mg
pantotheenzuur
(1,7% ADH)
0,1
mg
vitamine B6
(7,1% ADH)
21,0
µg
foliumzuur (B9)
(10,5% ADH)
36,7
mg
vitamine C
(45,9% ADH)
0,1
mg
vitamine E
(0,8% ADH)
2,5
µg
vitamine K
(3,3% ADH)
MINERALEN
9,0
mg
calcium
0,2
mg
ijzer
267,0
mg
kalium
12,0
mg
magnesium
16,0
mg
natrium
15,0
mg
fosfor
0,4
µg
selenium
0,2
mg
zink

BRONVERMELDING UPDATE AUGUSTUS 2016

Guadeloupe | Melon de Guadeloupe Melon de Guadeloupe | Official Journal of the European Union, 2011 C189/38 Cantaloupe, nutritionfacts (voedingswaarde) | Nutritiondata.self.com
DUURZAAMHEID
Le melon en Guadeloupe, de la culture minière &a` la culture itinérante ? | A. Koussoula-Bonneton, Cahiers agricultures 1993:2 pp 415-421 Protecting an exceptional biodiversity | International conference on biodiversity and climate change 2014 Guadeloupe Préserver notre biodiversité | Conseil régional de la Guadeloupe Thrips (Insecta: Thysanoptera) of Guadeloupe and Martinique: | J. Etienne, Florida entomologiust 2013, vol 98 no1 pp 298-304