Mexicaanse goudsbloem
Groente (Asteraceae)
MEXICAANSE GOUDSBLOEM
 
MEXICAANSE GOUDSBLOEM | TAGETES ERECTA

MEXICAANSE GOUDSBLOEM

De Mexicaanse goudsbloem (Tagetes erecta) is één van de bloemrijke planten uit het Afrikaantjesgeslacht, de Tagetes. Hij wordt vooral geteeld om zijn bloemen, die luteïne bevatten, de geel-oranje kleurstof met het E-nummer E161b.

De plant wordt behalve Mexicaanse goudsbloem de Grote afrikaan genoemd. Hij wordt tussen de 50 cm en een meter hoog, en bloeit van mei tot oktober. De bloemen zijn 5-9 cm in doorsnee, met 100 of meer lintbloemen. Uit de bloemen ontwikkelt zich een langwerpige zwarte vrucht. De goudsbloem heeft een groene, kantige stengel en lancetvormige bladeren met een gezaagde bladrand.

VERKRIJGBAARHEID

De eetbare bloem is niet algemeen verkrijgbaar, de plant als zodanig wel.

GEBRUIK

De bloem is eetbaar, en wordt in salades gebruikt. De kleurstof (E161b) wordt onder andere gebruikt in plantaardige olie, margarine, mayonaise en mosterd, in de vorm van een extract in het voedsel van kippen, om een meer gekleurd eigeel te bevorderen, en van kreeftachtigen.

OORSPRONG EN VERSPREIDING

De introductie van het Afrikaantje op het Europese continent werd in de 17e eeuw verbonden aan de veldtocht van Karel V tegen Tunis in 1535. De echte herkomst van het Afrikaantje is echter Mexico. De plant werd van daar door de Spanjaarden naar Europa gehaald.

Nog tijdens de regeerperiode van Karel V kwam de plant in andere delen van Europa terecht en op het Afrikaanse continent, in Tunesië om precies te zijn.

In Mexico spelen de bloemen van de goudsbloem een belangrijke rol tijdens de (twee) Dias de los muertos. Ze worden geacht met hun sterke geur de doden te verleiden terug te keren om hen te eren.

In Europa werden de bladeren in de 17e en 18e eeuw in salades gebruikt en als spinazie gekookt, verwerkt in jam en in wijn. Een beroemd gerecht van het einde van de 17e eeuw was pease soope (erwten soep), die gemaaktwerd van schapenbouillon en speciaal voor dit gerecht gedroogde bloemen. Maar het gebruik van Afrikaantjes raakte uit zwang. Al in 1841 beklaagt men zich er over dat de moderne chefs de Afrikaantjes links lieten liggen. Ze beschouwden de bloem als de armeluis saffraan.

TAALKUNDIGE ASPECTEN, ETYMOLOGIE

In het begin van de 17e eeuw noemde men de plant de africaensche goutbloeme, later affricanen en afrikaan, door Marin in 1752 beschreven als een zekere verwige doch vergiftige bloem, die uit Afrika naar Europa is gebracht.

De vertaling met 'goudsbloem' van het Engelse 'marigold' slaat de plank dus niet helemaal mis. Maar let op de naam marigold wordt ook gebruikt voor bijvoorbeeld de Calendula (goudsbloem), de Glebionis segetum (gele ganzenbloem) en de Caltha palustris (gewone dotterbloem).

De geslachtsnaam Tagetes is een verwijzing naar de (Romeinse) god Tages, eracta betekent rechtopgaand, en doelt op de groeiwijze.

VERTALING MEXICAANSE GOUDSBLOEM

engels
 
mexican or
aztec marigild
frans
rose d'inde
italiaans
 
spaans
clavel de las Indias
duits
aufrechte studentenblume
arabisch
 
hindi (india)
 
indonesisch
 
japans
 
vietnamees
 
chinees
yang jiàng 洋姜
kantonees
joeng goeng
 

GEZONDHEIDSASPECTEN (VOEDINGSSTOFFEN, GEZONDHEIDSRISICO'S)

Geen betrouwbare of volledige informatie beschikbaar.

RECEPTEN

BRONVERMELDING UPDATE AUGUSTUS 2016

Nutritional attributes of herbs | Crop & Food Research Confidential Report No. 1891, L.J. Hedges & CE Lister, april 2007 Tagetes minuta | Wikipedia (EN) Tagetes minuta | Red List of South African Plants Tagetes minuta, a potential new herb | Purdue university New crop resource online program Praese soope | Cookbook of unknown ladies Black mint | Serious eats