Dille (blad)
Kruiden (Apiaceae)
DILLE
 
DILLE | ANETHUM GRAVEOLENS

DILLE

Dille (Anethum graveolens) is een keukenkruid uit de familie van de schermbloemigen (Apiaceae) dat in Nederland vooral als gedroogd kruid bekend is. Die kleine groene naaldjes zijn geen naaldjes, maar blaadjes.

Het is een veelzijdig kruid en houdt noch van verhitting, noch van gezelschap. Het best komt dille tot zijn recht wanneer het rauw wordt gebruikt of kort meegekookt, maar dan liefst als solist.

Dille is en eenjarige plant die zich vermeerderd door zaad. Hij wordt ongeveer een halve meter hoog, maar kan doorschieten tot wel 150 cm hoog. De stengels zijn hol en rank en dragen fijn geveerde blaadjes, die op hun beurt zijn opgebouwd uit drie of vier 'naaldjes'. De blaadjes zijn iets breder dan de vergellijkbare blaadjes van venkel. Dille bloeit met wit, gele bloemetjes die in kleine schermen staan, per 10-20 gegroepeerd. De plant draagt splitvruchten welke wij in het spraakgebruik dille'zaden' noemen. De 'zaadjes' zijn circa 3 mm groot en hebben drie ribben. Ze smaken als kwarwijzaad, maar zijn platter en lichter van kleur.

De geur van dille komt van verscheidene vluchtige componenten, hoofdzakelijk carvone en limoneen. Vanaf de bloei duurt het 40-50 dagen voor de zaden voldoende rijp zijn om te oogsten. Ze worden geoogst door de bloemschermen vlak voor de zaden rijp zijn en vallen, in hun geheel te oogsten en te drogen.

OORSPRONG EN VERSPREIDING

Dille komt van oorsprong uit Centraal Azië en het Middellandse Zeegebied. Een soortgenoot (anethum sowa) komt uit India.

Dille is geliefd in alle Oost-Europese keukens, en van het Midden-Oosten tot aan China. In India wordt dille al gebruikt sinds de oudheid als ayurvedisch medicijn, en later als kruid. In de Middeleeuwen werd dille ook in Europa gebruikt als medicinaal kruid, en staat opgenomen in de Capitulare de villis, waarin het 'anetum' wordt genoemd.

Vanuit de kloosters is dille vanaf de Middeleeuwen over heel Europa verspreid geraakt, tot en met de Scandinavische landen, waar men het dilleblad graag gebruikt in combinatie met vis en zeevruchten.

TAALKUNDIGE ASPECTEN, ETYMOLOGIE

De geslachtsnaam Anethum is afgeleid van het Griekse woord of aneeton aneeson dat 'sterk ruikend' betekent. De benaming dille komt in vrijwel alle Germaanse talen voor en stamt vermoedelijk uit het Oud-germaans, waar 'dolde' scherm betekent.

VERTALING DILLE

engels
dill
frans
aneth
italiaans
germoglio di bambù
spaans
aneto
duits
gurkenkraut
hindi (india)
sowa
vietnamees
 
chinees
shi luo 蒔蘿
kantonees
si lo
 

GEZONDHEIDSASPECTEN

VOEDINGSSTOFFEN - GEZONDHEIDSRISICO'S

Dille is rijk aan vitamine A en C.

SAMENSTELLING PER 100 GRAM
RAUW PRODUCT

43
kcal
( 179,9 kJoule)
3,5
gram
eiwitten
7
gram
koolhydraten
1,1
gram
vet
0,1
gram
verzadigd
0,8
gram
enkelvoudig onverzadigd
0,1
gram
meervoudig onverzadigd
13
mg
omega-3
82
mg
omega-6
VITAMINES
2572,3
µg
vitamine A
(322% ADH)
0,1
mg
vitamine B1
(9% ADH)
0,3
mg
vitamine B2
(21% ADH)
1,6
mg
nicotinezuur
(10% ADH)
0,4
mg
pantotheenzuur
(7% ADH)
0,2
mg
vitamine B6
(14% ADH)
150
µg
foliumzuur (B9)
(75% ADH)
85
mg
vitamine C
(106% ADH)
MINERALEN
208
mg
calcium
0,1
mg
koper
6,6
mg
ijzer
738
mg
kalium
55
mg
magnesium
1,3
mg
mangaan
61
mg
natrium
66
mg
fosfor
0,9
mg
zink
 

BRONVERMELDING UPDATE AUGUSTUS 2016

Nutritional attributes of herbs | Crop & Food Research Confidential Report No. 1891, L.J. Hedges & CE Lister, april 2007 Dill | Gernot Katzers's Spice pages Dill | Wikipedia (EN/NL) Plant database | The plantlist, Royal Botanic Gardens, Kew and Missouri Botanical Garden Etymologiebank dille | Etymologiebank.nl (M. Philippa, Etymologisch Woordenboek van het Nederlands) Pflanzenliste des Capitulare | Botanischer garten Aachen, biokybernetisches zentrum Anethum graveolens, an Indian traditional medicinal herb and spice | US National library of medicine, S. Jana, G.S. Shekhawat, 2010