Brij
Een culinair fenomeen
BRIJ
GRANENBRIJ
FUFU | WITTE YAM

BRIJ

Op zoek naar een toepasselijke generieke naam voor bereidingen als polenta , congee en fufu, liepen we het Amerikaanse 'mush' tegen het lijf.

Mush is een eenvoudige 'pudding' van maïmeel, die met water of melk bereid, gegeten wordt met maple-siroop of suikerstroop. De letterlijke vertaling van 'mush' is brij

Het woord brij is hier eigenlijk uit zwang, en geheel vervangen door 'pap', behalve in samengestelde woorden balkenbrij en rijstebrij dan. Het is een woord dat etymologen voor een raadsel plaatst. Komt het van Latijnse friare, dat wrijven betekent, of van frigare, dat roosteren betekent ? Het lijkt sowieso verwant met het Engelse 'brew', dat brouwsel betekent.

Een uitgelezen woord daarom als verzamelnaam voor fufu's, polenta's en congees, van vloeibaar tot snijdbaar, gemaakt van wortels tot grassen. Dat brij ook een 'onsamenhangende hoeveelheid zonder duidelijke betekenis' betekent, is gezien de enorme hoeveelheid 'brijen' over de hele wereld mooi meegenomen. We hopen er met dit overzicht wel iets meer samenhang in te brengen.

BALKENBRIJ

Al even aangestipt, balkenbrij, een gerecht dat je bij de ambachtelijke slager nog wel kunt krijgen, wanneer je er vriendelijk naar vraagt. Een bererding in de traditie van bloedworst. Balkenbrij houdt het midden tussen een rijke polenta en een gekookte worst. Terwijl wij in Nederland vooral 'slachtafval' van varkensvlees gebruiken, bevatten originele Westfaalse panhas combinaties van varkens- en rundvlees. De gemeenschappelijke factor in balkenrbijen is het graan: boekweit.

BRONVERMELDING UPDATE AUGUSTUS 2016

Brij | Etymologiebank Fufu | Wikipedia (EN)